Sjaak Huijer

Zwarte ruiter in winterkleed




Maak je een vogeltocht over de Zeeuwse eilanden, kam dan altijd de brakke slootjes uit. Geheid dat je een kleine zilverreiger ziet, of een ijsvogel. Een tureluur garandeer ik je. En in de winter ook een zwarte ruiter. De brakke slootjes blijven bij vorst lang ijsvrij. En ondiep, dat betekent goed doorwaadbaar voor steltlopers.

Gisteren waren we bijna aan het einde van onze vogeltocht toen we opeens een zwarte ruiter in een slootje bij Bruinisse zagen staan. Tja, wat doe je dan als je met z’n tweeën bent en je de vogel allebei wilt fotograferen of filmen? Er stapt er één uit en die loopt langzaam naast de auto mee op. Voor de vogel betekent dat geen vervaarlijk silhouet in de berm. En dus blijft hij langer zitten. En dat bleek. Telkens drie meter vooruit. Sjaak te voet, ik in de auto. De buitenspiegel als statief en filmen maar.

De zwarte ruiter is een algemene steltloper in Zeeland. Je kunt hem het hele jaar door zien. Van najaar tot en met voorjaar als wintergast en doortrekker. En in de zomermaanden verblijven er altijd wel een paar in de delta. Ze blijven hangen, hebben kennelijk nog geen trek om zich voort te planten. Of zijn daartoe nog niet in staat. ‘De zwarte ruiter lijkt op de tureluur,’ lees ik in het geweldige handboek Steltlopers van Europa. ‘Maar is groter en eleganter.’ Dat brengt me op het idee om een filmpje te maken waarin ik beide soorten naast elkaar zet.

Spotted Redshank heet de zwarte ruiter in het Engels. Redshank betekent rode schacht. Je hoeft niet veel fantasie te hebben om deze naam te verzinnen. De zwarte snavel spruit uit een rode basis. En ook de poten zijn rood. Aan alle kanten een rode schacht dus. Ik lees op een website dat de plant Perzikkruid in het Engels ook de naam Redshank voert. Dat is omdat het gedeelte waar de stengelbladeren ontspringen (de schacht) rood van kleur is. En dan vervolgt de uitlegger: ‘Het heeft wat weg van Schenkel/Schinkel.  Dit is het ietwat bloederige onderbeen van een dier (net van de slager).’ En dat spotted? Dat doelt op de witte spikkels waarmee het zomerkleed is bekleed. De Spotted Redshank dus. Op Schouwen-Duiveland bij Bruinisse. Nu nog in winterkleed, want helemaal grijs. Over een paar maanden is hij diep zwart. Met spikkels. Altijd mooi om te zien. En zelfs als hij vliegt heel herkenbaar, want dan roept hij: tu-wiet. Dat was ongeveer het eerste dat ik leerde toen ik als jong mannetje lid werd van de vogelwerkgroep Tholen. Tu-wiet, een zwarte ruiter. Vaste gast in het Rammegors, waar we destijds maandelijks alle vogels telden. De foto boven dit artikel is natuurlijk gemaakt door Sjaak die naast mijn auto op de zwarte ruiter af sloop. Weinig mensen die zo kunnen sluipen. Tu-wiet, tu-wiet.

De beste vogelgidsen van dit moment: