Vogels kijken in de Slikken van de Heen




Ooit strekten zich enorme kwelders uit op de grens tussen Zeeland en West-Brabant. Bij Nieuw-Vossemeer en langs het eiland Sint-Philipsland moet het een eldorado zijn geweest voor wadvogels. Helaas zagen de toenmalige bewoners de waarde van dit soort gebieden niet echt in, en werden de kwelders onbarmhartig geslachtofferd door aanleg van de deltawerken. Waarbij de veiligheid voor de bewoners van het deltagebied natuurlijk de belangrijkste aanleiding was, en volkomen terecht. De Waternoodsramp sloeg in 1953 ook in deze uithoek toe en zo’n ramp mag niet meer gebeuren. Maar goed, ondertussen is er van de oorspronkelijke natuur niet veel meer over.

Genoeg gesomberd. Die oude natuur is inmiddels getransformeerd tot boeiende nieuwe natuur. De kwelders zijn nu verruigd. En veranderd in een uitgestrekt natuurgebied: de Slikken van de Heen. Dit natuurgebied wordt doorsneden door het Schelde-Rijnkanaal en daarom spreken we van een westelijke deel en een oostelijk deel. Het westelijk deel is gedeeltelijk toegankelijk, het oostelijke deel kun je vanaf de zeedijk bekijken, maar niet betreden.

De Slikken van de Heen west

De Slikken van de Heen west liggen tegen het Zeeuwse eiland Sint-Philipsland aan. Er is een onverhard wandelpad door het gebied aangelegd. Het is een avontuurlijk pad. Je wandelt langs Schotse Hooglanders, langs een vogelkijkscherm en door oude, natte kreken. Laarzen aan dus, zeker als het heeft geregend. Gelukkig komt de nieuwe natuur steeds meer in balans en dat betekent dat de natuurwaarden behoorlijk toenemen. Zo kun je nu ook in de Slikken van de Heen ook prima vogels kijken. Je kunt er zelfs heel bijzondere vogels zien.

Het halfopen gebied is namelijk in de wintermaanden ideaal terrein voor de klapekster. Die overwintert er dan ook de laatste jaren. Heb je wel eens een klapekster horen zingen? Ik verzeker je, dat is heel bijzonder hoor. Een andere bijzondere vogel die je in het gebied kunt tegen komen is de zeearend. Er vliegen aardig wat zeearenden in het gebied rond. Hij wordt regelmatig boven de Slikken van de Heen gezien. Geen wonder, want het stikt van de watervogels in de Slikken van de Heen. Wintertaling, pijlstaart, krakeend, slobeend, brilduiker, grote zaagbek, geoorde fuut, tafeleend, zwarte zwaan, smient, kleine zwaan, bergeend en fuut zijn veel geziene vogels in de wintermaanden. Op de slikranden langs de kreken foerageren tureluur, zwarte ruiter, groenpootruiter, witgatje, oeverloper, kluut en andere steltlopers. In voorjaar en zomer kun je in de ondiepe kreken ook groepen lepelaars zien foerageren. Evenals de grote zilverreiger, altijd een mooie verschijning. Smelleken, slechtvalk, blauwe kiekendief, buizerd, sperwer en havik jagen in het gebied. Ree en vos zijn zoogdieren die je pad zomaar kunnen kruisen.

Vogels kijken in de Slikken van de Heen is echt een aanrader. Zeker met kinderen is het leuk om eens door het gebied te wandelen. Trek kleding aan die vuil mag worden, want van een spatje modder moet je niet vies zijn.

De Slikken van de Heen oost

Vrijwel alle vogels die ik hierboven vermeldde, komen ook aan de andere kant van het Schelde-Rijnkanaal voor, in de Slikken van de Heen oost. En andersom is het ook zo: de zangvogels die ik hier noem, zie je ook in het westelijke deel van dit prachtige natuurgebied. Tjiftjaf, fitis, graspieper, veldleeuwerik, goudhaantje, boomkruiper, sprinkhaanrietzanger, bosrietzanger, gele kwikstaart, kneu, putter, roodborsttapuit en paapje. Helaas zijn de Slikken van de Heen oost niet toegankelijk. Je kunt vanaf het gebied weliswaar vanaf de zeedijk overzien, maar die ervaring is minder intens dan wanneer je door het gebied wandelt. Ik raad je dus aan om de wandeling door het westelijke deel van de Slikken van de Heen te maken.

Vogels kijken in de Slikken van de Heen kan je zomaar een mooie waarneming opleveren. En ondertussen wandel je door een prachtig natuurgebied.

Praktische informatie

De wandelroute door het westelijke deel van de Slikken van de Heen is duidelijk aangegeven. Voer in je TomTom in: Campweg Sint-Philipsland. Deze weg loopt onder aan de zeedijk. Daar waar de zeedijk de parallelweg langs de N257 over de Philipsdam gaat volgen, daar parkeer je je auto. Precies in de bocht. Je mag trouwens niet verder met je auto, de parallelweg is uitsluitend toegankelijk voor langzaam verkeer. Rij je toch door, dan riskeer je een flinke boete. Ga via de trap de dijk over en wandelen maar.

Halverwege de wandelroute staat een vogelkijkscherm. Niet te veel lawaai maken en altijd voorzichtig zijn achter de kijkgaten. Een verkeerde beweging en de vogels zien jou eerder dan jij hen. En dat betekent: weg vogels.

In het voorjaar en zeker in de zomer moet je beducht zijn voor teken in het gebied. Het wemelt ervan. Laat je na een wandeling aan alle kanten inspecteren op deze verspreiders van de ziekte van Lyme.

Vogels kijken in de Slikken van de Heen oost doe je vanaf de Zeedijk bij Beneden Sas (Beneden Sasweg 6, De Heen). Aan de andere kant van het water zie je de voortzetting van de Slikken van de Heen: de Dintelse Gorzen. Dit natuurgebied is wel toegankelijk voor wandelaars. Er staat zelfs een vogelkijkhut en een vogelkijkscherm in.

Na je wandeling door de Slikken van de Heen west kun je vervolgens vogels kijken op de Philipsdam. Kijk in mijn overzicht van vogelgebieden in Zeeland voor andere vogelgebieden in de buurt.

Vogels kijken in de Slikken van de Heen: gewoon een keer doen.

Tips van visdief
anwb natuurgids
vogels en de liefde elvira werkman
vogels
anwb vogelgids van europa