Vogels kijken in april

Vogels kijken is het hele jaar door een feest, maar vogels kijken in april is dat haast het allermeest! Op de eerste de beste rustige lentedag in de vierde maand van het jaar, duik ik het eerste de beste moerasgebied in. Vast en zeker kom ik de blauwborst tegen, een mannetje, nog maar net terug uit het verre zuiden en meteen al uit volle borst zingend vanuit een kale struik. Dat is ook het leuke van april: bomen en planten zijn frisgroen, maar moerassen zien er nog winters uit. En dan al die zomervogels die al uit volle borst zingen en zich in hun volle glorie laten zien!

Vakantiehuis midden in de natuur

Op Natuurhuisje.nl vind je vakantiehuisjes midden in de natuur, in Nederland en ver daarbuiten. Je geniet van de stilte en vooral: van de natuur!

Goed luisteren, daar komt het op aan. Ik spits aldoor mijn oren in de hoop de soms ingehouden tonen van de blauwborst op te vangen. Of de eerste zingende rietzanger van het jaar. De tjiftjaffen zijn in maart al massaal binnen gevallen en laten zich echt overal horen: in park, bos en moeras. In een struik of in een rietkraag. Soms zitten ze een minuut lang op een tak te zingen, meestal hippen ze rusteloos van tak naar tak en aldoor zingend.

Goed luisteren en dan horen, dat is het devies vanaf april. Ik zie een vogel vaak pas nadat ik hem hoorde. Dat valt mijn gasten tijdens excursies ook steevast op. Hoe belangrijk het is om vogelgeluiden te kunnen onderscheiden. En dat valt voorwaar vaak niet mee, zelfs niet voor een ervaren vogelaar. Elke vogelaar heeft bepaalde intervallen die hij (of gelukkig ook vaak zij) op onverklaarbare wijze weet te missen. Gek genoeg geldt dat bij mij voor de koekoek die pas eind april zal arriveren. Dient een koekoek zich vanuit de verte aan, dan mis ik hem soms finaal en moet een metgezel me wijzen op zijn geluid en dan pas hoor ik hem. Gelukkig hoor ik de goudhaantjes nog, troost ik mezelf. Zo slecht is mijn gehoor nog niet.

In april ga ik ook regelmatig op zoek naar weidevogels. Ik woon immers in de Alblasserwaard en hoewel de meeste weilanden zo leeg zijn als een oud en gekraakt ei, kun je in sommige weilanden juist wel grutto, tureluur, scholekster, kievit en veldleeuwerik zien! Er zijn gelukkig nog boeren, hoewel weinige, die begaan zijn met het lot van de weidevogels. Ze werken mee met vogelbeschermers en zetten een deel van hun weiland onder water. Bij Bleskensgraaf gebeurt dat ook en dat is in de buurt van de Donkse Laagten, een befaamd weidevogelreservaat waar je van redelijk dichtbij grutto en andere weidevogels zien kunt. Zelfs jaagt de ransuil er! En er lopen reetjes rond, een behoorlijke groep. En wat te denken van de rammelende hazen die de kolder in de kop hebben? Vogels kijken in april beperkt zich niet tot vogels.

Ik denk dat de maand april voor elke vogelaar iets magisch heeft. Zangvogels komen één voor één binnen. Weidevogels, hoewel steeds minder talrijk, zijn in sommige gebieden druk in de weer. En ook langs de kust gaat ondertussen de voorjaarstrek onverstoorbaar verder. Roodkeelduikers, zwarte zee-eenden, rotganzen, eiders en dwergmeeuwen vliegen voorbij. En zowaar, daar melden de regenwulpen zich ook op hun tocht naar het hoge noorden, tot IJsland aan toe!

Elke streek heeft zo zijn natuurgebieden. Sommige gebieden zijn niet groter dan een postzegel, andere gebieden zijn zo uitgestrekt dat je er een dagmars kunt maken. Alle gebieden hebben gemeen dat ze gevonden worden door vogels. Ik word er altijd weer vrolijk van, al die zingende vogels. Drie kwart van het jaar zwijgen de meeste, of ze gooien er slecht korte roepjes uit. Maar nu is het grote zwijgen echt voorbij. De komende maanden gieren de hormonen door de kleine vogellichamen en kunnen ze niet anders dan datgene doen waartoe de voortplanting hen dwingt: tot zingen, poseren, knokken, pronken, opvliegen, nestmateriaal verzamelen, voedsel aanbieden, snauwen en snibben, of juist slijmen en in het spoor blijven van het vrouwtje, want o wee wanneer een ander mannetje zijn kans schoon ziet, dan blijkt het vrouwtje toch zo monogaam niet als gedacht.

Vogels kijken in april. Het kan plots overal en gelukkig ook lekker lang nu we op onze reis door het jaar weer een uur zijn kwijt geraakt.