Vogels kijken in het Balgzand




Het Balgzand is misschien wel een van de belangrijkste vogelgebieden in Noord-Holland. Okay, op Texel na dan, maar eigenlijk zijn de natuurgebieden op en rond de kop van Noord-Holland allemaal met elkaar verbonden en vormen ze dus samen één uitgestrekt natuurgebied. Het Balgzand is een deel van de Waddenzee en is ontzettend rijk aan wadvogels. Duizenden, nee, tienduizenden steltlopers foerageren, nestelen en overwinteren in dit fantastische natuurgebied. In het Balgzand staat een aantal vogelkijkhutten. Vogels kijken in het Balgzand is dus een echte aanrader!

In Het Balgzand tref je het hele jaar rond soorten die verbonden zijn aan zout water. Ga je vogels kijken in de Balgzand, stel je dan in op de herkenning van kustvogels. En daar zijn er veel van, daar in het Balgzand! In de winter kun je denken aan soorten als rotgans, bonte strandloper, drieteenstrandloper, rosse grutto, kanoet, wulp, middelste zaagbek, grote zaagbek, brilduiker, lepelaar en zwarte zee-eend. Tijdens vogeltellingen worden hier ook blauwe kiekendief, slechtvalk, frater en bokje gezien. In de lente maak je kans op soorten als zomertaling, blauwborst, kemphaan, zwarte ruiter, groenpootruiter, zwartkopmeeuw visdief, velduil en roodborsttapuit. Op sommige dagen wolken er werkelijk tienduizenden steltlopers over het wad. Het Balgzand staat ook bekend om de duizenden zwarte sterns die er jaarlijks in de nazomer verblijven en doortrekken naar het zuiden. In het voorjaar lopen jonge kluten en tureluurs vlak onder het vogelkijkscherm. Een eindje verderop, op het water, nestelen visdiefjes op drijvende eilanden die speciaal voor hen zijn neergelegd. De kleine plevier doet zijn rondje over het slik. In de enorme hoop zand nestelen honderden oeverzwaluwen.

Natuuractiviteit
Tip van @visdief: Geef jezelf of iemand anders een wadloop arrangement cadeau. Zo maak je pas echt kennis met de Waddenzee.

Balgzandpolder
Ga je vogels kijken in het Balgzand dan kun je zomaar een dag onder de pannen zijn. Een van de meest fraaie locaties om vogels te kijken in het Balgzand is de Balgzandpolder. Dat klinkt wat vreemd, want dit gebied grenst aan een bedrijventerrein. Ik vind dat zelf altijd een fascinerend contract: voor je een uitgestrekt natuurgebied met hopelijk veel vogels en in je rug gebouwen van bedrijven en fabrieken. Het Balgzand is een hoogwatervluchtplaats voor duizenden wadvogels die met vloed het droge opzoeken om er te wachten op eb. In de Balgzandpolder staat een vogelkijkscherm die voor iedereen toegankelijk is en een weids uitzicht biedt over het gebied voor je. Deze vogelkijkhut kun je eenvoudig bereiken.

Vlak bij het vogelkijkscherm kun je ook een fotohut huren. Deze fotohut is verdiept, zodat je een ideaal perspectief hebt om wadvogels te fotograferen. De hut is door iedereen te reserveren en biedt plaats een twee personen. De grote kijkgaten bevinden zich laag bij de grond en zijn niet afgedicht met glas. Het kan wel koud zijn in de hut, neem op gure dagen handschoenen en een wintermuts mee. Ik heb de fotohut in de Balgzandpolder zelf nog nooit gehuurd, maar ik lees dat deze hut in de positieve zin afwijkt van de normale fotohutten die zijn geplaatst voor een spiegelende vijver. De omstandigheden voor deze fotohut zijn natuurlijk en dat levert natuurlijk ook natuurlijke foto’s op.

Amstelmeer
Een eindje verderop, op de dijk tussen het Amstelmeer en het Balgzand, is ook een vogelkijkhut geplaatst die uitzicht biedt over een hoogwatervluchtplaats. Ook bij eb zie je er trouwens ontzettend veel wadvogels. Kleine strandloper, lepelaar, bontbekplevier, zilverplevier, strandplevier, rotgans en rosse grutto zijn zomaar een paar soorten die je er ziet. Als Zeeuw ben ik altijd verknocht aan deze zilte locaties. Niets mooiers dan die zoute lucht in je neus opsnuiven en ondertussen genieten van de wadvogels!

Praktische informatie
Een goed startpunt om je vogeltocht te beginnen is het Natuur Informatiecentrum Balgzand ’t Kuitje. Vanuit het natuurcentrum vertrekken tal van excursies, zowel vogelkijk- als wadexcursies. Wil je het natuurcentrum bezoeken, check dan eerst de website voor de openingstijden. Je vindt op de website ook informatie over excursies en de resultaten van vogeltellingen in het Balgzand. Zo ben je meteen op de hoogte van de vogels die er verblijven.

Over vogels kijken in de Balgzandpolder heb ik hierboven al iets geschreven. Het vogelkijkscherm in de Balgzandpolder bereikt je via de Oostoeverweg, Den Helder.

In de Balgzandpolder bevindt zich ook een fotohut die je tegen betaling kunt huren. Leden van een van de provinciale landschapsorganisaties betalen een gereduceerd tarief. De opbrengst komt volledig ten goede van de bescherming van het Balgzand. Voor meer informatie en reserveren klik je hier.

De vogelkijkhut op de dijk tussen het Amstelmeer en het Balgzand is ook prima bereikbaar per auto en zelfs per openbaar vervoer. Op de N99 van Den Oever naar Den Helder ga je voor het viaduct bij Westerland linksaf en vervolgens het viaduct over. U gaat linksaf de weg voor fietsers en bestemmingsverkeer op. Bij de vogelkijkhut kun je de auto parkeren. Ga je per openbaar vervoer, neem vanaf treinstation Den Helder of treinstation Anne Paulowns buslijn 158 naar Den Oever. Stap uit bij de Van Ewijcksluis, halte Oude Veer.

Ten noorden van de plaats Hippolytushoef, aan het eind van de Normerweg, ligt natuuurgebied het Normerven. Dit gebied is bereikbaar via de landbouwweg aan de voet van de dijk. Ook deze vogelkijkhut biedt je een weids uitzicht over de Waddenzee. In de winter bevindt zich hier een slaapplek voor kleine zwanen. Vogels kijken in de nacht, dat is toch ook bijzonder?

Vogels kijken in het Balgzand betekent dat je op veel plekken behoorlijke afstanden moet overbruggen. Het was is zo uitgestrekt, de vogels zitten zo ongeveer tot aan de horizon. Je begrijpt het al: een telescoop is voor vogels kijken in het Balgzand zeer gewenst.

Handige vogelgidsen voor aan de kust
Op visdief.nl heb ik twee vogelgidsen besproken die speciaal zijn ontwikkeld om vogels te kijken aan de kust. Ik vind het allebei heel fraaie en praktische vogelgidsen die een prima aanvulling kunnen zijn op je gewone vogelgids. De eerste is de Haymann’s Zakgids Kust- en wadvogels van Europa en de andere is de vogelgids Herken de kustvogel.

de beste vogelgidsen van dit moment

Tips van visdief
knooppunt waddenzee
steltlopers van europa
anwb vogelgids van europa
reisvogels Theunis Piersma