Toendrarietganzen in de Alblasserwaard




Ergens begin vorig jaar had ik al naar de wintergasten gezocht: de toendrarietganzen. Helaas, toen niet gevonden. Maar deze winter vielen ze me in de schoot. In de Polder Sliedrecht, niet ver van mijn woonplaats. Relatief dicht bij het sluipweggetje langs de snelweg, maar ver genoeg om het mijn camera flink lastig te maken. Maximaal inzoomen verplicht, maar dan ook genoegen nemen met de trillingen en nu en dan een wazige hoofdpersoon.

De toendrarietgans dus. Zo heel bijzonder is hij nu ook weer niet. Er overwinteren er jaarlijks een paar honderdduizend in Nederland. En dan ook nog eens in héél Nederland. Zijn neef, de taigarietgans kom je hier en daar in ons land tegen, vooral in het oosten met de nadruk op hier en daar. Veel minder talrijk dus. Het vervelende is: toendrarietgans en taigarietgans lijken heel sterk op elkaar. Zeker voor een figuur als ik die nog niet eerder een taigarietgans zag. En ook voor een waarneming van de toendrarietgans moet ik vele jaren terug in het verleden. Gelukkig sjouw ik af en toe met een metgezel door het veld en die wist moeiteloos de kenmerken van de toendrarietgans op te dissen. De ganzen in dit filmpje met zwarte snavel en oranje vlek zijn dus de toendrarietganzen.

Wil je evenals ik hoofdpijn oplopen door te puzzelen op de verschillen, schaf dan de gids Vogeldeterminatie aan. In deze veldgids veel aandacht voor de kleine rietgans, de toendrarietgans en taigarietgans. Aan alles zie je af dat het neven zijn. Kijk maar eens naar de snavels. Die lijken sterk op elkaar, maar ondanks dat wijken de patronen toch af. Zodanig, dat ik deze gids maar even terzijde heb gelegd. Ondanks de uitstekende uitleg doen de details me duizelen. Dezelfde ervaring had ik trouwens met de ANWB Vogelgids van Europa. Helaas kan ik het niet in een filmpje duidelijk maken, want kleine rietgans en taigarietgans heb ik nog niet weten te filmen. Ik vrees dat het nog een paar jaar zal duren ook.

Voor ganzenexcursies is het nu de toptijd in de Alblasserwaard. In Polder Sliedrecht kwam ik grauwe gans, toendrarietgans, canadese gans, brandgans en kolgans tegen. Bij Ottoland zit een groepje wilde zwanen midden in het weiland. En bij Molenaarsgraaf zijn kleine groepjes kleine zwanen gesignaleerd. Helaas nog niet de grote groepen die ik vorig jaar in de Alblasserwaard zag. En tot slot: bij Giessenburg zat vorige week tussen de brandganzen een roodhalsgans. Ga je voor massa, doe dan ook de Donkse Laagten aan. Daar foerageren groepen van duizenden brandganzen en kolganzen. Als daar een buizerd overheen raast, levert dat spectaculaire taferelen op.

Ga je op ganzenexcursie, neem dan liefst een telescoop mee. De ganzen zijn schuw, blijven op afstand dus je hebt excellent glaswerk nodig om ze goed op je netvlies te toveren.

De beste telescopen om vogels te kijken van dit moment: