Toch nog een paartje patrijzen

Vanmiddag zat ik in de tuin van mijn ouderlijk huis, of beter gezegd: in de ouderlijke molen in Tholen. En als ik er dan toch ben, dan ook even op naar de Karrenvelden bij de Oesterdam. We reden het doodlopende weggetje naar de meeuwenkolonie nog niet in, of een paartje patrijzen vloog voor de auto op. Een paartje patrijzen! Dat is bijzonder, want sla de Vogelatlas van Nederland er maar op na: de patrijs is met grauwe gors en veldleeuwerik het grote slachtoffer van de intensieve landbouw.

Grootschalige landbouw, het weghalen van heggen, bosjes en andere ruigten en gebruik van pesticiden hebben hun funeste uitwerking gedaan. De vogels van het platteland buigen het hoofd en slagen er niet meer in om voldoende nakomelingen groot te brengen. En de patrijs is er één van de symbolen van. Spreek je de oude garde, dan hoor je ze verhalen van groepen patrijzen van enige tientallen stuks. Zo scharrelden er honderden, zo niet duizenden patrijzen door de Zeeuwse polders. Zelf kwam ik in mijn jeugd ook nog regelmatig patrijzen tegen. Maar nu? Nu is het gedaan met de soort. Incidenteel kom ik een paartje tegen, en toevallig dus vandaag.

Als ik een paar tips mag geven (maar aan wie eigenlijk?): laat alsjeblieft op het platteland weer eens wat stukjes land verruigen. Herstel weer een aantal heggen. Sta vlier, braam, meidoorn en sleedoorn toe om weer op te groeien. Ik wandelde vanmiddag een stukje over de zeedijk langs het Zoommeer en kwam achtereenvolgens blauwborst, graspieper, rietzanger, kneu en grasmus tegen in de struiken en rietkragen langs het water. Zo belangrijk zijn die ruigtes dus. Dus iets minder steriel graag, onze polders.

Goed, genoeg getreurd. Een paartje patrijzen gezien op Eerste Paasdag. Da’s toch mooi. Hopelijk slagen ze erin om een stel kuikens groot te brengen en zien we dit najaar een groep van een stuk of acht tot tien patrijzen door de Schakeloo Polder scharrelen.

En in de Karrenvelden? Daar verzamelen zich weer honderden kokmeeuwen en een enkel paartje zwartkopmeeuw om er te broeden. Kluut, grutto, tureluur, scholekster en rotgans zijn er nog te zien. En soms een andere verrassende waarneming.

De beste reisgidsen voor vogelaars: