Tien tips om de ijsvogel te fotograferen

Een ijsvogel te zien, dat is één de meest voorkomende wensen tijdens de excursies die ik geef. Soms wil een deelnemer dolgraag een ijsvogel fotograferen, en dat snap ik helemaal. Zie ik een ijsvogel, dan gaat ook mijn hart sneller kloppen. Dat doet mijn hart al zodra ik een ijsvogel hoor. Hoe kun je je kansen vergroten om een ijsvogel te fotograferen? Deze vraag staat centraal in dit artikel met tien tips om de ijsvogel te fotograferen.

Vakantiehuis midden in de natuur

Op Natuurhuisje.nl vind je vakantiehuisjes midden in de natuur, in Nederland en ver daarbuiten. Je geniet van de stilte en vooral: van de natuur!

Tien tips om de ijsvogel te fotograferen

De meest voor de hand liggende tip kennen we denk ik allemaal wel: ga op zoek naar water. Een ijsvogel zie je vrijwel altijd langs de oever van een sloot, vaart, meer of rivier jagen. Je kunt ze ook langs zoute wateren tegenkomen trouwens. Zout water bevriest niet snel, en dus voelt de ijsvogel zich daar ook prima thuis. Lees bijvoorbeeld mijn artikel over de beste gebieden om de ijsvogel te zien. Wat zijn mijn andere tips om de ijsvogel te fotograferen?

  1. Tip 1: Leer het geluid van de ijsvogel herkennen. Het is me al vaak opgevallen: de ijsvogel laat zich eerst horen en dan pas zien. Sta je langs een sloot of bij een plas, dan hoor je hem vaak eerst in de verte piepen en plots komt er een blauwe flits voorbij. Horen = zien, is het adagium bij ijsvogels zoeken.
  2. Vervolgens sta je voor de uitdaging om de ijsvogel in beeld te krijgen en wel zodanig dat hij nog blijft zitten ook. En meestal is de ijsvogel behoorlijk schuw. Mijn tweede tip: ga op zoek naar een vogelkijkhut waar regelmatig ijsvogels worden gezien. Of koop een schuiltentje en zet dat neer langs een water waar de ijsvogel zich vaak laat zien. Zo verstoor je de ijsvogel niet.
  3. De ijsvogel heeft vrijwel altijd een aantal vaste stekken waar hij (of zij) gaat jagen. Hij vliegt deze stekken één voor één af. Hij zit er een tijdje. Vangt hij niets, dan vliegt hij verder. Is het een visrijke plek, dan blijft hij daar geheid hangen. Wil je hem hier fotograferen, maak jezelf dan zeker onzichtbaar, want een ijsvogel heeft uitstekende ogen en zal wegvliegen zodra hij je ziet. Tip 3: Bestudeer zijn jaaggedrag, leer zijn stekken kennen, en dan weet je ook waar je bijvoorbeeld een schuiltentje neer kunt zetten (als dat door de terreinbeheerder wordt toegestaan uiteraard).
  4. Mijn vierde tip: ken je een oeverwand waar de ijsvogels broeden, laat die dan links liggen. Bezoek deze plaats niet om de ijsvogel niet te verstoren. Misschien niet de meest populaire tip in dit rijtje, maar het belang van de vogel gaat voor het belang van de fotograaf. Nestfotografie is in veel gevallen behoorlijk omstreden. Anders is het wanneer je vanuit een vogelkijkhut of vanachter een gluurmuur een nest zou kunnen bekijken. Dat is in bijvoorbeeld Schiedam het geval. Daar kun jezelf onzichtbaar maken en van de ijsvogels genieten.
  5. Mijn vijfde tip gaat je geld kosten: Je kunt natuurlijk ook een fotohut afhuren. Zoek een commerciële fotohut uit waar de ijsvogel vaak wordt gezien. Hier is succes haast verzekerd.
  6. Tijdens harde wind zul je nauwelijks ijsvogels op open plekken zien. Ze zoeken dan beschutte plekken op. Ken je zo’n beschutte plek, dan ga je daar natuurlijk naar toe. Maar meestal haak ik nog voor vertrek al af en kies ik een ander doel. Dat is mijn zesde tip. Alleen erop uittrekken bij de juiste weersomstandigheden.
  7. Mijn zevende tip richt zich op de techniek. Natuurlijk denk je bij fotografie ook aan je camera-instellingen. IJsvogels zijn snel als het licht als ze vliegen. Speuren ze vanaf een tak naar prooien, dan zitten ze redelijk stil, hoewel een ijsvogel vrijwel altijd beweegt. Dat betekent dat je liefst met een hoge sluitertijd (1/1250 of 1/1600 of nog hoger als de lichtomstandigheden dat toelaten fotografeert. Heb je een actiemoment, dan kies je voor een iets groter diafragma. En ISO pas je aan aan de omstandigheden waarbij kiezen voor automatisch kiezen een goede optie is.
  8. En mijn achtste tip is nog een leefregel. De ijsvogel mag dan haarscherpe ogen hebben, hij reageert vooral op beweging, heb ik ontdekt. Zit de ijsvogel achter wat takken of bladeren en ben jij niet gekleed in kleren die zo ongeveer licht geven, dan adviseer ik je om je niet meer te verroeren. Zeker wanneer een ijsvogel in het water zit te staren en geen oog heeft voor zijn omgeving. Vaak kun je de ijsvogel secondenlang of zelfs minutenlang bekijken zoals mij ooit bij een plas bij Batenburg overkwam zoals je hieronder kunt zien in het filmpje.
  9. Mijn negende tip is om op waarneming.nl te zoeken naar recente waarnemingen van de ijsvogel bij jou in de provincie. Vast en zeker staan er ook locaties bij jou in de buurt in het overzicht.
  10. En dan mijn tiende en laatste tip: ken je een watertje langs een weg of locatie waar je vanuit de auto kunt fotograferen, doe dat dan zeker. En hang een camouflagedoek in je raamopening. Blijf net zolang wachten tot de ijsvogel zich laat zien. Soms heb je geduld nodig…

Veel succes en plezier!

Ik hoop dat ik je met deze tips heb geholpen om ijsvogels te fotograferen (of te filmen). Zolang we geen strenge winters krijgen, zal de populatie ijsvogels op peil blijven of zelfs groeien. Vrijwel overal in Nederland vind je dan plekken waar de ijsvogel jaagt. Ga op zoek, probeer een glimp op te vangen van de ijsvogel en ga vervolgens met de camera op pad om hem vast te leggen. Veel succes en plezier!