Vogels kijken in de Kalkense Meersen bij Gent (België)




Onder de rook van de historische stad Gent ligt een weidegebied dat je gerust mag beschouwen als een oase te midden van asfalt, bedrijven, huizen en al wat nog meer door de mensheid is uitgevonden en niet in de natuur thuis hoort. De Kalkense Meersen. Een naam die bij menige Hollander geen associaties oproept, maar mij Vlamingen des te meer. Een meers blijkt een moeras te zijn dat door omstandigheden is verland. Slechts af en toe komt de meers nog onder water te staan, maar dat is slechts bij hoge uitzondering. Verland moeras is in de Kalkense Meersen getransformeerd in weidegebied. Hooilanden die worden doorsneden door sloten. En in dit deel van Vlaanderen worden begrensd door de rivier de Schelde. Ik wist niet dat de Schelde via zo’n omweg door het Vlaamse laagland slingert.

Ga je vogels kijken in de Kalkense Meersen, kies dan in de eerste plaats voor een dag in mei. Laten we zeggen begin mei. Alle broedvogels zijn dan terug, en dat zijn er toch maar liefst zeventig. De meest belangrijke broedvogel is de grutto. Andere soorten die er broeden zijn de tureluur, kievit, waterral, zomertaling, slobeend, kuifeend, kwartel, rietzanger, rietgors, blauwborst, bosrietzanger, kleine karekiet, nachtegaal, roodborsttapuit, grasmus, gele kwikstaart en de koekoek. In de rietpartijen broedt de bruine kiekendief.

Tijdens de trekperioden zie je tal van andere vogelsoorten die in de Kalkense Meersen verblijven. Denk aan de lepelaar, oeverloper, groenpootruiter, zwarte ruiter, kemphaan, bonte strandloper, witgatje en kleine plevier. Maar ook zangvogels als paapje, graspieper, grote gele kwikstaart, tjiftjaf, kneu, putter en groenling, Die vogelrijkdom trekt natuurlijk ook roofvogels aan. Boomvalk, buizerd, torenvalk, slechtvalk en soms een ruigpootbuizerd voegen zich bij de eerder genoemde bruine kiekendief. Van de uilen zijn bosuil en steenuil present.

Behalve vogels kun je ook vlinders kijken in de Kalkense Meersen. Veel bijzondere soorten tref je er niet aan. Je ziet er de meest gangbare soorten als icarusblauwtje, atalanta, distelvlinder, groot dikkopje, dagpauwoog, boomblauwtje, oranje zandoogje, bont zandoogje. Een heel enkele keer wordt een zeldzame soort gemeld. In mei 2017 bijvoorbeeld een exemplaar van het kaasjeskruiddikkopje.

Vogels kijken in de Kalkense Meersen is even ontsnappen aan de verstedelijking in West-Vlaanderen. Door het gebied lopen tal van wandelpaden zodat je op een ontspannen wijze met dit fraaie natuurgebied kunt kennis maken.

Praktische informatie

De Kalkense Meersen strekken zich uit in de driehoek Uitbergen, Overmere en Kalken. Het natuurgebied wordt in het zuiden begrensd door de Schelde.

Je kunt heerlijk wandelen door de Kalkense Meersen. De Meersenwandeling is maar liefst acht kilometer lang. Langs de oever van de Schelde loopt het Oude Scheldepad. Klik hier om de routebeschrijving van de Meersenwandeling te openen. Wil je meer routes door de Kalkense Meersen openen (waaronder een fietsroute), open dan deze link.

 

Tips van visdief
Zakgids Vogels van Nederland en België er
anwb vogelgids van europa
Roofvogels van Europa, Noord Afrika en het Midden-Oosten a
tuinvogels op ware grootte

Blauwe glazenmaker in de Ardennen

Deze blauwe glazenmaker filmde ik in de Belgische Ardennen. Een van de weinige opnamen die ik kon maken. De Ardennen zijn momenteel schitterend. De bomen staan overal te pronken met hun herfstkleuren. Vogels vliegen ook overal, van sijsje tot ijsvogel en in elk bos een grote bonte specht, een zwerm goudhaantjes, wat boomkruipers en klevers en natuurlijk een stel vlaamse gaaien. In de lucht de nodige trekvogels, van veldleeuwerik tot graspieper en zelfs een paar kieviten. De blauwe glazenmaker is een enorme libelle. Ik dacht eerst dat hij in een spinnenweb verstrikt zat, maar het plaatje bleek toch iets anders in elkaar te steken. Hij warmde zich langdurig op in de herfstzon en toen hij eenmaal warm genoeg was: flits weg.

veldgids-libellen

Recensie: Rother Wandelgids Ardennen Hoge Venen, Mathieu Klos

rother-wandelgids-ardennen-hoge-venenIn het oostelijke deel van België bevindt zich unieke natuur. Zeker vanuit Nederlands perspectief bekeken. Ik schreef al eerder een artikel over vlinders kijken in het Viroindal. Dit is het meest westelijke deel van de Ardennen waar je voor Nederlandse begrippen zeer zeldzame dagvlinders kunt zien. En waar je ondertussen kunt genieten van een fraai landschap. Nu ontdekte ik een wandelgids door deze prachtige regio: de Rother Wandelgids Ardennen Hoge Venen van Mathieu Klos. Deze wandelgids biedt je maar liefst vijftig wandelingen door schier onontdekte gebieden.

button (1)

 

 

 

 

Lees verder

Recensie: Adembenemend België verrassende natuur, Wouter Pattyn

Adembenemend België verrassende natuurNatuurgebieden in België. Verder dan het Zwin en de Ardennen kwam ik eerlijk gezegd niet. Oké, ook de Kempen schijnt erg mooi te zijn. Maar België heeft natuurliefhebbers en vogelaars verrassend veel meer te bieden. Hoe meer naar het zuiden, hoe meer dieren je tegenkomt die je in Nederland niet of slechts zelden ziet. Wouter Pattyn schreef er een prachtig vormgegeven boek over: Adembenemend België verrassende natuur. Nou, de titel doet de inhoud meer dan recht!

Koop dit boek
Lees verder

Recensie: Dit is mijn hof, Chris de Stoop




Dit is mijn hof

Dit is mijn hof van Chris de Stoop werd in door het boekhandelspanel van De Wereld Draait Door uitgeroepen tot Boek van de Maand. Niets voor niets! Of je nu natuurliefhebber bent of niet, dit boek grijpt je naar de keel. De hoofdpersoon is een boerenzoon terugkeert naar de boerderij waar hij is opgegroeid. Deze boerderij bevindt zich onder de rook van de havens van Antwerpen. Zijn broer heeft zich kort geleden van het leven beroofd. Hem hing onteigening en verdrijving van zijn geboortegrond boven het hoofd en hij kon die ellende niet aan.

Koop dit boek

 

 

 

Het is een nogal weemoedig boek. Chris de Stoop keert terug naar de boerderij waar hij opgroeide. Zijn moeder is opgenomen in een zorgtehuis. Ze zal niet meer terugkeren. Zijn oudste broer, degene die het boerenbedrijf voortzette na het overlijden van zijn vader, heeft het moede hoofd in de schoot gelegd. De ellende op dit stukje Vlaams platteland werd hem te veel. Hij stapte uit het leven, zoals we dat noemen, en toen was alleen Chris de Stoop er nog om de boerderij een beetje te bewaken. Terwijl hij in de boerderij verblijft, door de polder dwaalt, waaien zijn gedachten naar verleden, heden en toekomst. De teloorgang van de polder doet hem zeer. Alles waar hij als boerenzoon trots op was, gaat ten onder. Nu de natuurbeweging samenwerkt met het havenbedrijf, moeten de boeren wijken voor de natuur. Nieuwe natuur, waarvan de bedenker zich liet inspireren door zijn Nederlandse evenknie, Frans Vera. Je weet wel, de bioloog die het bedacht om de Oostvaardersplassen vol te plempen met edelherten, half tamme paarden en even half tamme koeien. De wolf vergat hij gemakshalve en dus is er nu sprake van overbevolking in de Flevopolder met groot dierenleed tot gevolg. Ook de nieuwe natuur in Vlaanderen moet half tam grootvee gaan herbergen. Met enige verbeelding waan je je dan in de vorige ijstijd, maar verbeeld je niets, het is en blijft veredeld vee. Dat zijn trouwens mijn woorden, maar volgens mij zou Chris de Stoop dit ook kunnen schrijven. Hij is ironischer dan ik:

‘Zeshonderd hectare nieuwe natuur, gepromoot in glanzende brochures en op mooie websites. Het zag er toen al enigszins ‘fenomemaal’ uit. De eerste wandelaars en fietsers verkende het nieuwe terrein. Op informatieborden werden ze toegesproken alsof ze kleuters waren: Xavier de Ree en Margriet de Kievit heetten hen welkom.’

Een paar bladzijden daarvoor beschrijft Chris de Stoop in zijn Dit is mijn hof hoe de broedresultaten van kievit, tureluur en kluut in de nieuwe natuur vrijwel nihil zijn. In nieuwe natuur komen niet alleen bedreigde vogelsoorten te samen, ook de vos apprecieert die nieuwe natuur in hoge mate. Vogelonderzoeker Jacques Van Impe is de eerste die dit constateert, maar zijn resultaten liggen gevoelig. De nieuwe natuur moet op een positieve wijze onder de aandacht van het publiek worden gebracht en dit soort van dissonanten kunnen natuurbeweging én havenbedrijf niet gebruiken. Jacques is vanaf die dag een verdacht persoon, ondanks zijn enorme staat van dienst. Met lede ogen ziet Chris de Stoop bovendien aan hoe een unieke plas in de polder, de laatste broedplaats van de bontbekplevier op de linkeroever, omgewoeld wordt om er een steriel rietveld van te maken.

Dit soort van kritiek op natuurbeweging en ontpoldering zetten mij eerlijk gezegd aan het denken. Ik meen dat Rob Bijlsma, auteur van onder andere het prachtige boek Mijn roofvogels, ook al waarschuwde tegen dit soort van tendensen. Nieuwe natuur creëren lijkt mooi, maar het leidt tegelijkertijd de aandacht af van het werkelijke probleem: de teruglopende biodiversiteit in de landbouwgebieden. En dat compenseer je niet met die zogenaamde nieuwe natuur. En hoewel ik sterk voorstander ben van het creëren van nieuwe natuur, kan ik hem niet ongelijk geven. Rij maar eens langs de zeedijk van de Westerschelde in de omgeving van Hoedekenskerke. Daar is ook compensatienatuur aangelegd. Wel, het onkruid schiet er meters hoog op. Voor weidevogels valt er echt niets te zoeken. Wat canadese ganzen, nijlganzen en dat is het dan wel. Nieuwe natuur wordt pas waardevol als ze oud is geworden, lijkt het wel. Want de karrenvelden bij Baarland, die laten een heel ander beeld zien. Kluut, zwarte ruiter, tureluur en kokmeeuw broeden er met succes.

Chris de Stoop beschrijft in Dit is mijn hof op aangrijpende wijze de pijn, boosheid en vooral de zinloosheid van wat de boeren overkomt. Hij ziet de graafmachines oprukken en eeuwenoude boerderijen verdwijnen voor nieuwe natuurgebieden. Het is het persoonlijke en aangrijpende relaas van iemand die voor alles liefde heeft voor de boeren, het boerenland en het eeuwenoude Vlaamse cultuurlandschap. Chris de Stoop weet in zijn boek weemoed, vertwijfeling en weerbaarheid te mengen tot een verhaal van hoog niveau. De weemoed neemt bezit van je. Schrijven, dat kan Chris de Stoop heel goed. Het verhaal laat je niet meer los. Kortom, een sterk boek dat je zeker moet lezen.

‘In het zo mooi noteren als De Stoop ligt nog wel degelijk iets besloten van de geest die ooit was.’ – Sander Pleij over Dit is mijn hof in Vrij Nederland

Mijn eindoordeel: een heerlijk leescadeau voor jezelf en voor een ander.

Dit is mijn hof / Chris de Stoop / De Bezige Bij / Gebonden

Koop dit boek

 

recensies vogelgidsen

Tips van visdief
in de putten
hans dorrestijns volkomen vogelgids
wilde-apen
mijn roofvogels