Wulp poetst zijn veren met achter zich flamingo’s

Waar in Nederland kun je een oerhollandse vogel als de wulp zijn veren zien poetsen met achter zich een paar flamingo’s? Dat kon deze winter alleen in het Grevelingenmeer bij Battenoord. Bestond de groep flamingo’s die er overwintert eerst uit een stuk of zestig vogels, nu zijn het er nog zeven. Gelukkig komen er steeds meer steltlopers terug. En zo kun je er nu groepen scholeksters, kluten, bonte strandlopers en zilverplevieren zien. Een mooi plekje daar aan de oever van het grootste zoute meer van Europa.

 

Bergeenden hebben wind in de rug

Het Grevelingenmeer bij Battenoord op Goeree-Overflakkee blijft een leuke locatie om vogels te kijken. Staat er een felle wind, dan zit je heerlijk beschut tegen de strekdam aan. Groene kleding aan, stil blijven zitten en wachten maar. Naar verloop van tijd komen de vogels steeds dichterbij. Deze bergeenden waggelen over het slik met de wind in de rug.

De laatste flamingo’s

Het zijn er niet veel  meer. Nog een stuk of zeven. De rest is al vertrokken naar het broedgebied in Duitsland. Even over de grens bij Enschede. Ik heb het over de flamingo’s die overwinteren in het Grevelingenmeer bij Battenoord. Vandaag zagen we er dus nog zeven. Wat me opviel was dat ze onrustiger waren dan anders. Hoewel we nog niet vlakbij waren, liepen ze al voor ons weg. Dat gebeurde anders nooit. Teken dat ook deze zeven niet lang meer zullen blijven. Ook zij zullen de vliegroute volgen die de anderen voor hen zijn gegaan. Op naar het oosten, naar een Duits moerasgebied. Om er te broeden en dan: weer terug naar Nederland. Tot volgend jaar!

 

Recensie: De ramp, Kees Slager

Dit weekend bezocht ik het pittoreske haventje van Battenoord op Goeree-Overflakkee weer eens. De flamingo’s stonden jammer genoeg ver weg. Maar het bordje stond er nog. Het bordje over de verschrikkelijke gebeurtenissen tijdens de Watersnoodramp in 1953. Die vaagde alle huisjes rond de landbouwhaven weg en tientallen mensen verdronken. Dit jaar verschijnt het meesterwerk De ramp van Kees Slager in een aantrekkelijke midprice-editie. Heb je dit boek nog niet, dan zeker aanschaffen. Het is een indrukwekkend boek.

 

 

 

Lees verder

Vogelexcursie over de eilanden

Stipt om 10.00 uur stonden we met ons elven de drie soorten flamingo’s te bewonderen. De Europese, Caribische en Chileense flamingo. Het onderscheid tussen de drie soorten is soms lastig vast te stellen, zeker als de tropische vogels hun kop tussen de vleugels houden. Ook vogels als bonte strandloper, scholekster, wulp, tureluur, ijsvogel, dodaars bekoorden. ‘We’, dat waren vandaag mijn tien supergezellige Vlaamse gasten waarmee ik een tocht over de eilanden zou doen. Te beginnen in Battenoord en te eindigen op Sint-Philipsland. Dat eilandhoppen ging best, alleen hadden de weergoden ons niet het optimale weer bedeeld. Behoorlijk dikke mist filterde alle kleuren uit de lucht en vogels op afstand werden omhuld door de laaghangende wolken. Typisch Zeeuws weer, een beetje mythisch, dat ook. Maar liefst drie ijsvogels flitsten langs. Grote zilverreigers doken op uit de sloten. Opvallend veel buizerds bevolkten de polders en gelukkig ook veel steltlopers op de drooggevallen slikken. Zelf stond ik versteld van de opnamen over het onderwaterleven in de Oosterschelde. Wat een prachtige dieren leven daar onzichtbaar hun leven. En wat een belevenis om van tijd tot tijd naar de diepten af te dalen, zoals mijn gasten plegen te doen. Over natuurbeleving gesproken! ‘De rotgans en de rosse grutto zijn de vogels van de dag en de flamingo’s kleurden de dag,’ geven mijn gasten per e-mail aan.  En daarom een iets te lange opname van een rotgans die zich eerder deze week liet filmen. Eerst eet hij was zeesla om zich daarna uitgebreid te gaan poetsen.

al mijn recensies van actuele vogelgidsen

Hopeloze zaak in het café

Een laatste vakantiedag moet je nuttig besteden, en wat is nu nuttiger dan een vogeltochtje over de eilanden? Drie eilanden, welteverstaan: Goeree-Overflakkee, Sint-Philipsland en Tholen. Op Goeree de afslag Nieuwe-Tonge en over de modderige binnenwegen naar Battenoord geglibberd. Er wordt nog geoogst op de akkers. Mijn zwarte auto is zo zwart niet meer. De flamingo’s lieten zich in het druilerige weer van aardig dichtbij bewonderen. Er scharrelden wat steltlopers rond: bonte strandloper, zilverplevier, tureluur en wulp. Het altijd aangename geluid van de rotgans vermengde zich met het gakken van de flamingo’s. Een mooi punt daar, dat pittoreske haventje van Battenoord. Hoe je er moet komen, lees je hier.

Door naar de Philipsdam. Tegen de Grevelingendam liggen een paar plassen. Momenteel zeer in trek bij tafeleenden die er overwinteren. Veel mannetjes met die prachtige rode koppen. Houdt afstand, ze zijn schuw. Als je dat doet en je richt je telescoop op de groep eenden: fenomenaal beeld. Daarna achter het restaurant wadvogels bekeken. Rotgans, pijlstaart, bergeend, bonte strandloper, rosse grutto, zilverplezier, scholekster, wulp en zilverplevier. In de mosselkwekerij twee kuifduikers. Lees verder

De flamingo’s zijn er weer!

Zulk rustig weer als vandaag en ergens gelezen dat de flamingo’s weer in het Grevelingenmeer zijn te bewonderen, dat dwingt om richting Battenoord op Goeree-Overflakkee te rijden. En inderdaad, nauwelijks wind, een heerlijk zonnetje en de flamingo’s niet heel ver uit de kant. Alle reden om van een gelukkige keuze te spreken. Ben je de komende weken in de buurt van Goeree-Overflakkee, rij dan even naar het pittoreske buitenhaventje van het buurtschap Battenoord. Je ziet er trouwens niets alleen flamingo’s. Het is ook een uitstekende plek om de ijsvogel te zien. Toen ik langs het haventje naar mijn auto liep, kwamen er twee recht op me af. Even leek het alsof ze me vol in het gezicht zouden vliegen, maar toen zwenkten ze. Al piepend vlogen ze elkaar achterna, richting de flamingo’s. Ten slot: wil je weten waar je de flamingo’s kunt bewonderen, klik dan hier.

de beste vogelgidsen 2016

flamingo
eigenlijk-ben-ik-een-flamingo
vogels-kijken-flamingo
alle vogels van europa

Vertrekken de flamingo’s bij Battenoord binnenkort?

Deze week stelde Ruud onder mijn bericht over de flamingo’s bij Battenoord hoe lang ze er nog zitten. Ik heb hem geantwoord dat ik dat ook niet precies weet, maar dat de kans groot is dat ze binnenkort zullen verkassen naar het broedgebied net over de Duitse grens. De dagen gaan immers lengen en het schijnt dat het zonlicht een grote invloed heeft op het trekgedrag van vogels. A3vO meldt vandaag dat een deel van de flamingo’s onrustig heen en weer aan het lopen was. Het zou hem niet verbazen wanneer dit voorlopig het laatste weekend is dat de groep in de Grevelingen te zien valt. En dus heb ik slechts één advies: wil je de flamingo’s bij Battenoord nog zien, ga er dan snel naar toe, liefst dit weekend nog! Het mooie is: de weersvooruitzichten zijn bijzonder gunstig. Het zal aan de zeedijk bij Battenoord heerlijk toeven zijn de komende dagen. De groep flamingo’s bestaat trouwens uit drie soorten. Wil je weten welke dat zijn, klik dan hier om er meer over te lezen.




Hoe je bij de flamingo’s komt
Je bereikt het gebied waar de flamingo’s foerageren door in je TomTom in te voeren: Battenoordsedijk, Nieuwe-Tonge. Parkeer je auto bij het jachthaventje. De flamingo’s staan links of rechts van het jachthaventje. Staan de flamingo’s links van het haventje, dan kan het handig zijn om laarzen aan te trekken. Je loopt door de begroeiing naar de waterkant en daar kan het behoorlijk drassig zijn. Bij Battenoord kun je trouwens nog meer mooie waarnemingen doen. Wat denk je van ijsvogel, waterral, frater en dwerggors? De zeearend komt regelmatig overvliegen, waar de flamingo’s dan heftig op reageren. Er dobbert vrijwel altijd een aantal rotganzen op het Grevelingenmeer.

recensies van natuurreisgidsen

Over fraters bij Battenoord

Fraters, wie kent ze niet. Nee, ik doel niet op katholieke theologiestudenten die zo ongeveer halverwege zijn op de route richting het klooster. Fraters zijn ook vogels. Een soort vink uit het hoge noorden. Wie niet vaak vogels kijkt zal zeggen dat het mussen zijn. Maar tjilpen doen ze niet. Ze kwetteren een beetje zoals een putter doet. Je komt ze soms tegen aan de kust waar ze overwinteren. Altijd in gezelschap van elkaar, soms groepjes van enige tientallen. Het is trouwens best een bijzondere waarneming. Zo vaak kom je ze nu ook weer niet tegen, ik althans niet.

De fraters in deze video zitten in het gors bij Battenoord. De ene keer in een struik, gezellig kwetterend. Een andere keer in een steile oeverwand waar het lijkt alsof ze klei happen. Of pikken ze naar zaadjes in de kleiwand? Ik meen toch echt dat ze hapjes klei naar binnen werken. Ben je niet gericht op vogels, dan zie je ze makkelijk over het hoofd. Je ziet wel waarom. Groot zijn ze niet en hun verendek heeft ongeveer dezelfde kleur als de grond.

recensies vogelgidsen

Over flamingo’s in het Grevelingenmeer bij Battenoord




Het blijft een merkwaardig gezicht zo midden in de winter: een groep flamingo’s tot enkelhoogte (jawel, de enkels zitten ter hoogte van de knieën) in het koude water van het Grevelingenmeer. Tropische vogels die gek genoeg onze winters weten te overleven. Zelfs die winter waarin ik de Molentocht schaatste (een barre tocht die ik gek genoeg ook wist te overleven). Toen ik vijfentwintig jaar geleden elke dag in de bus naar school reed, zag ik ze vaak langs de Philipsdam staan. Jaren later verbleven ze in natuurgebied de Hellegatsplaten. Nu dus in het Grevelingenmeer voor Battenoord, een buurtschap op Goeree-Overflakkee bij de dorpjes Herkingen en Nieuwe-Tonge. Wil je weten hoe je bij Battenoord komt, klik dan hier. Het Grevelingenmeer moet daar toch rijk aan onderwaterleven zijn, anders waren de flamingo’s allang uitgeweken naar andere gebieden. Ook nu (najaar 2017) is de groep weer aanwezig. Ik filmde op 13 oktober de groep weer van heel dichtbij.

Flamingo’s

Op waarneming.nl lees ik dat drie soorten samen komen daar voor Battenoord: de Europese flamingo, de Chileense flamingo en de Caribische flamingo. Waarin verschillen ze van elkaar? De ANWB Vogelgids van Europa beschrijft ze alle drie: de Europese flamingo is met de Caribische het grootst. De Chileense is beduidend kleiner. Dat zie je meteen als je ze met verrekijker of telescoop bekijkt. De Europese heeft een lichtroze verenkleed, lichter dan de Caribische die diep roze kleurt. Een ander verschil tussen Europese en Caribische is de snavelpunt. Bij de Europese flamingo is alleen de snavelpunt zwart, bij de Caribische is de snavel tot aan of voorbij de kromming zwart.

Waar de flamingo’s staan

De groep staat altijd in de buurt van het jachthaventje van Battenoord. Staan ze links van de strekdam, dan kun je ze van heel dichtbij bekijken. Bij het haventje begint een wandelpad dat je naar de dijk leidt. Vooral ‘s ochtends staat de zon ideaal om ze vanaf het wandelpad te bekijken.

Ze staan ook regelmatig rechts van het haventje. Je kunt ze dan vanaf de dijk rechtsachter in de haven bekijken. Ze staan daar wel verder weg dus een verrekijker of telescoop is dan wel handig. Soms staan ze nóg verder weg. Voor een van de windmolens bijvoorbeeld. Je kunt er natuurlijk naar toe wandelen of fietsen over het fietspad onder aan de dijk. Ga je liever met de auto, onthou dan voor welke windmolen ze ongeveer staan. Bij de derde molen wordt het je gemakkelijk gemaakt: daar is een trap over de dijk. Staan ze hier, dan staan de flamingo’s vaak vlak onder de kant en kun je ze van dichtbij bekijken. Bij de eerste twee windmolens moet je over een hek van gaas klimmen. Niet voor iedereen even gemakkelijk…

Niet schuw, maar toch…

De flamingo’s zijn rustige vogels. Vanwege hun grootte hebben ze nauwelijks vijanden. Dus gedragen ze zich niet heel schuw. Maar toch. Een hond te water is ook voor flaming’s te veel van het goede. Mijn advies: hou de hond even aangelijnd en geef hem een eindje verderop de vrijheid.

Andere vogels bij Battenoord

Er zijn natuurlijk ook nog allerlei andere bijzondere vogels te zien bij Battenoord. De ijsvogel spreekt iedereen aan. Hij jaagt in en om het haventje. Wulp, goudplevier, zilverplevier, tureluur, scholekster, kluut, zwarte ruiter, bonte strandloper en soms een zeldzame steltloper als de rosse franjepoot (in oktober 2017 waargenomen). Rotgans en brandgans foerageren er, evenals lepelaars en kleine zilverreigers. En af en toe komt de zeearend overvliegen. Er valt dus veel te genieten van de natuur bij Battenoord!

De beste verrekijkers voor beginnende vogelaars:

 

Tips van visdief
anwb natuurgids
beleef-de-natuur-80-verrassende-tochten
natuurgids veluwe
Vogels kijken in de Camargue en de Crau Hans Peeters
anwb vogelgids van europa paperback