Alblasserdam en Nieuw-Lekkerland. Rondwandeling door de weilanden

De Alblasserwaard staat bekend om zijn groene, uitgestrekte weilanden. In weilanden die op natuurlijke wijze worden beheerd kun je in het voorjaar weidevogels als grutto en kievit begroeten. Of de bijzondere purperreiger waarvan er een groot aantal in molengebied Kinderdijk broedt. Wandelen door de weilanden geeft een gevoel van vrijheid. Zeker wanneer het ook nog eens over onverharde paden gaat. Dat gevoel van vrijheid ervoer ik tijdens de wandeling die ik hieronder beschrijf.

Lees verder

De kleine woudzwever wast kop en tong




Het platteland is steriel geworden. Dat klopt. Zo weinig bloemen meer in weilanden, bermen en wilde graslandjes. En toch. Soms kom je een akkerdistel tegen. Als een Gallisch dorpje dat hardnekkig standhoudt tegen de vijand. Zo’n eenzame akkerdistel toont dan meteen zijn waarde aan. Het gonst er van de hommels. In de Alpen gonsde het dan van de parelmoervlinders en andere bijzondere soorten. Hier, bij de Donkse Laagten, zag ik eindelijk weer eens aardige aantallen hommels. Ik ga ze de komende week aan je voorstellen. Lees verder

Ringmussen in een eenzame struik




Ja, ook struiken kunnen eenzaam zijn. Bomen ook. Vind je dit maar zweverig klinken? Lees dan het boek van de bekende boswachter Peter Wohlleben, Het verborgen leven van bomen. Je zult waarschijnlijk evenals ik verrast zijn over het feit dat ook bomen sociale wezens zijn. Wil je over hetzelfde leven maar dan met meer wetenschappelijke onderbouwing, lees dan het boek Briljant groen van Stefano Mancuso. De aanleiding voor deze opsomming van een aantal boeken? Het feit dat ik ringmussen filmde in een eenzame struik in de Alblasserwaard.

Nu zijn ringmussen op zichzelf niet zo heel bijzonder. Ze komen in vrijwel heel Nederland voor. Op de Zeeuwse eilanden meer dan in het westen van Nederland, en daar reken ik de Alblasserwaard ook toe, lees ik in het Handboek Vogels van Nederland en België. Dus een klein beetje bijzonder mag het wel heten. Overigens: een paar jaar geleden filmde ik in hetzelfde bosje ook al eens ringmussen. Je herkent de mannetjes trouwens aan de bruine pet en de twee zwarte vlekjes in de nek. De ringmus is iets kleiner dan zijn neef de huismus. Lees verder

Mijn eerste grutto in 2018 in de Alblasserwaard

Vanmorgen hoefde ik niet ver van huis om mooie opnames te maken. De grutto was mijn doel, en gelukkig, ze zaten er nog ook, daar in de Donkse Laagten. In de Alblasserwaard is dit denk ik het beste grutto-gebied. Hier kunnen ze ongestoord broeden. De keerzijde is dat het verschil met omliggende weilanden wel heel erg schrijnend is. De weilanden aan de andere kant van de Geerweg zijn zo ongeveer vrij van broedende grutto’s en andere weidevogels. Maar ja, die worden dan ook intensief bewerkt.

De grutto dus, mijn eerste. Gefilmd met mijn Sony Cybershot en belangrijker nog: vanaf mijn grondstatief. Later deze week publiceer ik nog meer opnames van grutto’s vanaf mijn grondstatief. Door het lage perspectief krijgen deze een bijzondere pastelachtige tint. Volg mijn blogs van de komende week en je gaat het zien. Dit is alvast een voorproefje, mijn eersteling van dit jaar:

De beste lichtgewicht verrekijkers om vogels te kijken:

Ontdek het verschil tussen de wilde zwaan en kleine zwaan




Zie je een zwaan met een geel en zwarte snavel, dan heb je twee opties: een wilde zwaan of een kleine zwaan. Meestal is het een kleine zwaan, omdat die simpelweg veel talrijker zijn in de winter. Van de wilde zwaan overwinteren er niet zo gek veel in ons land. Monica Wesseling, bekend auteur van boeken als Waarom krijgt een specht geen koppijn?, noemt de kleine zwaan in de Vogelscheurkalender 2018 een ‘ware wintertractatie’. Nu ja, dat vind ik ook wel. Zitten er kleine zwanen in de Alblasserwaard, dan trek ik erop uit. Het zijn koene vogels. Broeden doen ze in Arctische gebieden, tot in Noord-Siberië aan toe. En in oktober vliegen ze naar ons land om in maart weer terug te vliegen. Doe het ze maar eens na!

Wilde zwaan of kleine zwaan? Beide zijn wit (de volwassen vogels dan). Beide hebben geel op de snavel. Beide overwinteren in ons land. Kiezen maar. En soms een beetje puzzelen. Toch zijn de verschillen niet heel moeilijk. Je moet ze alleen even ontdekken. Zoals daar zijn: de wilde zwaan is een stuk groter dan de kleine zwaan. De wilde zwaan heeft meer geel op de snavel en dat geel loopt uit op een punt. En de kop van de wilde zwaan is ‘wigvormig’. Terwijl de wilde zwaan een ‘voornaam’ voorkomen heeft, doet de kleine zwaan eerder een beetje gansachtig aan, lees ik in de heel handige gids Vogeldeterminatie. Deze gids gebruik ik vrijwel altijd om verschillen te ontdekken tussen vogels die erg op elkaar lijken. De duidelijke plaatjes en de uitgebreide toelichting vind ik heel handig.

In theorie zou je nu de verschillen moeten kennen. Maar een filmpje doet ook wat. En daarom vandaag een filmpje met daarin de verschillen tussen beide soorten. Gelukkig kon ik ze van redelijk dichtbij filmen. En na het kijken van het filmpje de natuur in. Want in het echt zijn ze nog véél mooier.

De beste vogelgidsen van dit moment:

Een biddende torenvalk boven het riet

Je ziet het niet, maar het is er echt: een rietkraag pal onder deze torenvalk. Zaterdag fietste ik door de Alblasserwaard naar de Donkse Laagten, waar ik  tussen de buien door vanaf een steiger deze biddende torenvalk filmde. In het natuurgebied was verder niets te beleven. De eerste buizerd die er zat, vloog op toen ik nog maar naar hem keek. Bij de tweede buizerd zat ik verscholen onder het viaduct en zette ik omzichtig mijn camera op. Ik stelde de camera scherp en het zien van mijn handen was al voldoende voor die schuwe vogel. Weg buizerd. Daarna nog een meerkoet gefilmd en dus deze biddende torenvalk:

De mooiste boeken over roofvogels en uilen:

Zwermen ganzen in de Alblasserwaard

Duizenden ganzen verzamelen zich elke winter in natuurgebied de Donkse Laagten bij Bleskensgraaf. Heb je het geluk dat ze vlak bij de weg zitten, dan kun je indrukwekkende taferelen zien. Massaal vliegen ze op om al snel weer neer te strijken. De brandganzen en kolganzen, want die soorten zijn, foerageren door elkaar. Een enkele keer dwarrelt er een grote zilverreiger mee in de zwerm. Als de zon schijnt ligt die mooi helderwit op tussen de donkere ganzen. Toen ik deze opnames maakte, inmiddels een paar weken geleden, was het een beetje nevelig. Dat zorgde voor bijzondere sfeerbeelden met korenmolen De Vriendschap en de Broekmolen op de achtergrond.

Stoeiende buizerden

De vroege morgen is de beste periode om vogels te kijken. Het zonlicht is etherisch roze; alle kleuren lichten bijzonder op. Plus: het is rustig, want (bijna) iedereen ligt nog te slapen. Zeker in het weekend. Tot tien uur, daarna zijn de wegen vol met wielrenners en joggers, vrijwel allemaal gekleed in fluorescerende kleren. Alsof er een nucleaire bom is ontploft. Daar hebben de meeste vogels het niet op, dus: vroeg uit de veren. En dan loop je kans om een stel buizerden te zien stoeien om de beste plek in een hoge wilg. Zoals dit stel bij de Donkse Laagten. Ik heb een deel van de opname vertraagd. Je ziet de ene buizerd ondersteboven en met zijn klauwen vooruit de ander te lijf gaan. Met als gevolg: geen buizerd meer in de top!

roofvogels herkennen