Recensie: Van gazon naar gras, Arie Koster

Eerlijk gezegd moest ik de betekenis van de titel even tot me laten doordringen. Van gazon naar gras. Wat bedoelt auteur Arie Koster hier nu precies mee? Het werd me toch al snel duidelijk. Waar een gazon vaak het karakter heeft van een gladgeschoren biljardlaken, daar heeft een grasland vaak veel meer te bieden. Bloemen vooral. Voor jezelf mooi en voor insecten bijzonder hard nodig. Arie Koster neemt je in zijn boek mee hoe jij jouw gazon kunt omtoveren tot een lustoord voor mens en insect.

Vakantiehuis midden in de natuur

Op Natuurhuisje.nl vind je vakantiehuisjes midden in de natuur, in Nederland en ver daarbuiten. Je geniet van de stilte en vooral: van de natuur!

Netheidsbeheer, noemt Arie Koster de ongekende energie die velen van ons steken in het netjes houden van de tuin. Een strakgeschoren gazon is de norm en alles wat de norm verstoort heet gemakshalve ‘onkruid’. Maar juist dat ‘onkruid’ is vaak zo belangrijk voor insecten en dus ook voor vogels, amfibieën en kleine zoogdieren! En vaak is dat ‘onkruid’ ook nog een ontzettend mooi, een lust voor het oog. En ook belangrijk: dat ‘onkruid’ hoef je gelukkig niet te behandelen met gif dat niet alleen ongewenste planten, maar ook insecten, vogels, amfibieën en kleine zoogdieren doodt. En dat uiteindelijk ook jouzelf aantast, of je (klein)kinderen. Weinig mensen die daarbij stilstaan, maar onderzoek wijst steeds meer uit dat het gebruik van gif op lange termijn ook voor ons mensen ontzettend veel gezondheidsnadelen heeft.

We gaan ons gazon dus omtoveren tot een fraai grasland! Een grasland met allerhande inheemse planten die stuifmeeleters, blad- en bloemvreters, zuigers, galvormers, stengelboorders en bladmineerders voedsel en schuilmogelijkheden bieden. Zo’n grasland scheelt je bovendien veel tijd en energie, want in plaats van dertig keer per jaar maaien hoef je dat nu nog maar twee keer te doen.

recensie van gazon naar gras arie koster

Arie Koster geeft in de eerste hoofdstukken allerlei tips voor het aanleggen van een grasland in je tuin. Over het maaien, het afvoeren van het maaisel, de bewerking van de bodem en dat soort thema’s. Dat het hier overigens niet gaat om particuliere terreinen (tuinen) maar ook over stroken gras in het buitengebied, dat blijkt uit de foto’s in het boek. Een berm die frequent wordt gemaaid, is bijzonder soortarm en is bovendien ook nog eens sterk verdicht. De berm die maar één keer per jaar wordt gemaaid, staat vol met allerhande bloemen. Ook voor kleine tuinen biedt Van gazon naar gras allerhande mogelijkheden. Toegegeven: in grote tuinen kun je natuurlijk nog meer. Je zou bijvoorbeeld een hooiland met gemaaide paden kunnen aanleggen. Hierdoor neemt de biodiversiteit geheid toe. De waterschappen en gemeenten kunnen ook leren van dit boek. Met een natuurlijker beheer kun je in korte tijd grote resultaten boeken. Het is leuk om alle voorbeelden uit het hele land voorbij te zien komen op de foto’s.

Dan volgen er nog meer praktische hoofdstukken. Over hoe je inheemse planten in je tuin introduceert. Laat je ze zich spontaan vestigen of plant je zelf aan? Je kunt daarbij kiezen voor de Methode van Londo met uitgangspunten als: herkomst van het zaad is bekend, het zaad moet afkomstig zijn van een groeiplaats niet verder dan 30 kilometer weg en je mag gerust zaden mixen.

En dan volgen hoofdstukken over de meest geschikte bloemplanten voor grasvelden in je tuin. Daarbij onderscheidt de auteur drie groepen:

  1. Veelvoorkomende planten die we meestal als onkruid beschouwen.
  2. Planten die zich minder spontaan in tuinen vestigen.
  3. Bol- en knolgewassen die van nature in gras groeien.

Tot slot gaat de auteur in op combinaties van graslandplanten die in tuinen kunnen groeien.

Elke plantensoort wordt uitgebreid beschreven met aandacht voor de bloeiperiode, de hoogte, het milieu en de groeiplaats, hoe algemeen de plant is en hoe je de plant beheert. Een paar foto’s brengen de plant haast tot leven. Het boek wordt afgesloten met de bijen en vlinders die je vervolgens in je tuin kunt verwachten.

Nu steeds duidelijker wordt dat we onszelf enorm te kort doen met de kortgeschoren en steriele gazons, met het gifgebruik in tuin en op akker, en dat dat ook nog eens zeer ten koste gaat van de natuur, kan ik niet anders doen dan om dit boek aan te bevelen. Laat de grasmaaier en zeker die maairobot maar in de schuur staan. Kies voor een radicaal andere aanpak. Breng de bloemenweelde terug in je tuin. Dan kun je bovendien af en toe eens een biologisch bosje bloemen plukken. Want ook de bloemen in tuincentrum en bloemist zijn bespoten met een cocktail van gifsoorten. Niet goed voor de teler, voor de bloemist en ook niet voor jou.

Van gazon naar gras / Arie Koster / Uitgeverij Noordboek / als paperback