Meeuwen in Nederland




Het najaar is begonnen en de tijd om meeuwen te kijken is aangebroken. Hoewel, als je evenveel naar meeuwen kijkt als ik, dan kijk je zelden op van een meeuw. Een kokmeeuw, zilvermeeuw of stormmeeuw, ik geloof het eerlijk gezegd meestal wel. En hetzelfde geldt voor de kleine mantelmeeuw, grote mantelmeeuw en zelfs voor de zwartkopmeeuw. Nee, een meeuwenkenner zal ik mezelf niet noemen. Zie ik een jong en uit de kluiten gewassen exemplaar, dan zal ik hem niet zo makkelijk herkennen als een eerste jaars kleine mantelmeeuw of zilvermeeuw. En dat is in mijn geval toch op zijn minst merkwaardig te noemen. Ik ben nota bene opgegroeid langs de Oosterschelde. Ik moet zo ongeveer elke dag van mijn leven meeuwen hebben gezien. En dan zo weinig kaas gegeten van meeuwen!

Bijzondere soorten meeuwen in Nederland

Daarbij komt, het zijn niet alleen de veel voorkomende meeuwen die je in najaar en winter in Nederland kunt tegenkomen. Er vliegen ook bijzondere soorten meeuwen in Nederland rond. De dwergmeeuw bijvoorbeeld. Kijk, daar gaan mijn ogen dan wel van glanzen. Het is al lang geleden dat ik die heb gezien. En de drieteenmeeuw. Ook al een behoorlijke tijd geleden. De Pontische meeuw dan. Wel, daar loop ik straal aan voorbij. Ik lees op internet regelmatig dat iemand een Pontische meeuw heeft gezien. In de Europoort bijvoorbeeld, of in de Sophiapolder bij Hendrik-Ido-Ambacht, zomaar een paar kilometer van mijn huis vandaan. De Pontische meeuw is voor mij echt een onbekende en een nauwelijks te determineren meeuwensoort. Het zijn vooral jonge exemplaren die in Nederland rondzwerven en die lijken als twee druppels water op zilvermeeuwen.

Burgemeesters

Maar er zijn nog een paar meeuwen in Nederland waar ik zeer naar uitkijk. Als ik een rondje over de Brouwersdam doe, de Neeltje Jans bezoek of de Zuidpier bij IJmuiden, dan hoop ik vurig op een ontmoeting met de kleine burgemeester of de grote burgemeester. Prachtige meeuwen uit het hoge noorden. Hetzelfde geldt voor de geelpootmeeuw die af en toe in Nederland wordt waargenomen. Je zou zeggen, dat is een makkie. Een geelpootmeeuw heeft gele poten en dat zie je al van ver. Inderdaad, dat gaat op als je een volwassen exemplaar in beeld hebt. Maar jonge geelpootmeeuwen zijn voor mij gewoon zilvermeeuwen hoor. Ik word een beetje tureluurs van de meeuwenplaatjes in mijn ANWB Vogelgids van Europa en Zakgids Kust- en wadvogels. Al die meeuwen lijken heel erg op elkaar. Het is haast nog erger dan dagvlinders.




Meeuwen uit het hoge noorden

Nu ja, meeuwen in Nederland. Het leuke is dat de komende maanden de Nederlandse populatie wordt aangevuld met meeuwen uit het hoge noorden. En dat betekent extra alert zijn op bijvoorbeeld een grote of kleine burgemeester, een dwergmeeuw of misschien zelfs een grote jager. Want wie het begrip meeuw breed uitlegt, die zal de spectaculaire jagers ook als meeuw beschouwen. Zie je een diepbruine meeuw op het strand zitten, dan weet je: een grote jager. Het moet mij nog overkomen trouwens. De grote jager zag ik ooit op de Oosterschelde vliegen, maar dat moet alweer enige tientallen jaren geleden zijn geweest.

Meeuwen in Nederland leren herkennen

Wil je al die verschillende soorten meeuwen in Nederland leren herkennen, dan moet je er vooral veel op uit. Ga naar de kuststreek en kijk naar elke meeuw die je voorbij ziet vliegen. Of bezoek eens een locatie waar aan zeetrektellen wordt gedaan. Je zult zien: het zijn over het algemeen de gewonere soorten die je ziet staan of vliegen. Maar er komt een dag waarop je de grote burgemeester ziet, een grote jager of een drieteenmeeuw. Of je ziet een zilvermeeuw met een ring om zijn poot. Ook bijzonder en wie weet kun je meeuwenonderzoekers blij maken met de code op de ring. Wil je meeuwen in Nederland leren herkennen, kijk dan eens op de website Outdoor Photography. Ben van den Broek heeft een super leerzame pagina samengesteld met daarop beschrijvingen en schitterende foto’s van meeuwen in Nederland.

Jonge grote mantelmeeuw

Meeuwen in Nederland dus. Tijdens een wandeling over de Zuidpier van IJmuiden let ik iets beter op meeuwen dan voorheen. Een eerste jaars zilvermeeuw wil ik best filmen, mits er op de achtergrond iets valt te beleven. Een grote mantelmeeuw had ik nog niet en die zat warempel op een van die grote rotsblokken. Ik denk dat hij wachtte tot een van de sportvissers een steenbolk of wijting omhoog zou takelen. Zo geduldig als deze grote mantelmeeuw blijft de gemiddelde meeuw niet zitten als ik mijn camera op hem richt. De grote mantelmeeuw is in dit geval een eerste jaars. Hij is bruin gevlekt. Het meest opvallende kenmerk is die joekel van een snavel. Nog helemaal zwart. Een dikke dolk. Als je daar even op let, dan zie je pas hoe enorm de grote mantelmeeuw is. De snavels van zilvermeeuwen zijn daarbij vergeleken maar klein. En dan opeens valt ook op hoe groot een jonge grote mantelmeeuw is. Een reuzenbeest. Ietwat grimmig uit zijn ogen kijkend. Een bruut, las ik ergens. Ja, deze bruut groeit uit tot een krachtpatser, mits hij de winter overleeft. Als hij dat doet, dan is komend voorjaar geen kuiken veilig voor hem. In die enorme meeuwenbek passen wel twee kuikens tegelijk. En reken maar dat hij ze verslinden zal.

Maar  nu even in de ogen kijken van deze onverschrokken grote mantelmeeuw:

De aller- allerbeste verrekijkers van dit moment:
Reageer op mijn artikel ‘Meeuwen in Nederland’: