De koereiger in Nederland

Een van de meest succesvolle vogels ter wereld is een zeldzame gast in Nederland: de koereiger. Afrika, Zuid-Europa en Azië was zijn oorspronkelijke leefgebied, maar vanaf de negentiende eeuw breidt hij zijn leefgebied in rap tempo uit over de hele wereld. Frans Guyana was in 1880 het eerste land in Zuid-Amerika waar hij werd waargenomen, lees ik in Mijn reigerparadijs van Erik van Ommen. Geholpen door stormen vloog hij op eigen kracht over de oceaan. Van Afrika naar Zuid-Amerika. Dat is toch een behoorlijk eindje vliegen.

Daarna veroverde hij het zuidelijke continent, gevolgd door het noordelijke. Dat lees ik dan weer in het Handboek Vogels van Nederland en België. Nu broedt hij tot in Canada aan toe. In India, Australië en Nieuw-Zeeland komt een ondersoort van de koereiger voor. Zo beschouwd is de Zuidpool het enige continent waar de koereiger niet voorkomt. Laten we proberen dat nog maar even zo te houden. 

Een koereiger in Nederland

Een koereiger in Nederland wordt echter altijd nog als een zeldzame waarneming beschouwd. Jaarlijks doen één of twee paartjes een broedpoging. Met wisselend succes, zeg maar gerust met matig succes. Buiten het broedseizoen is de koereiger een dwaalgast. Een paar jaar geleden zat er een koereiger bij de molens in Alblasserdam. Hij werd gedurende een aantal weken elke dag gemeld. Maar hoe ik ook zocht, hem vinden lukte me destijds niet. Nu is een koereiger ook niet veel groter dan een zilvermeeuw, dus je ziet hem snel over het hoofd als hij naast een slootje staat te dommelen.




Drie koereigers bij mij in de buurt

De afgelopen weken werden plots weer drie koereigers in de buurt gemeld. In een weiland bij Nieuw-Lekkerland. Dat bood opnieuw kansen. De locatie was exact aangegeven, dus vanmorgen op de fiets gestapt. Een koereiger in Nederland, die film ik natuurlijk graag. Ik heb de koereiger al eens eerder gefilmd, in de Brenne en in de Auvergne. Maar dat is Frankrijk, en dat voelt toch net iets anders. Voor mij was Frankrijk trouwens hét land om reigers te zien. In de Brenne kun je bijna alle Europese reigerssoorten zien. Ook de Dombes, een merengebied boven de stad Lyon, mag er zijn. Daar ben ik een keer in de zomer geweest. De zwermen kwakken, grote en kleine zilverreigers, purperreigers en de enkele ralreiger staan me nog op mijn netvlies. Met het gevaar dat de zwermen steeds groter worden en mijn beeld elk jaar een beetje rooskleuriger wordt.

Achter de boerderij

De koereiger in Nederland ondertussen. Ik hoefde niet ver te fietsen toen ik ze achter een boerderij zag rondscharrelen tussen de koeien. Achter een boerderij! Ik ben niet iemand die brutaal een erf op fietst, en al helemaal niet op zaterdagochtend half negen. Drie stuks. Ze hielpen me gelukkig een handje door op te vliegen en de wijk te nemen naar een aanpalend weiland dat ook vol stond met koeien. Dichtbij het fietspad dit keer. Hond, voetgangers, een Campina-vrachtwagen, de boer op zijn tractor met aanhanger, wielrenners en een mesjogge filmer deerden hen niet. De normaal zo schuwe reigers bleven zitten. Af en toe vlogen ze op om op een vlinderachtige manier terug te cirkelen.

De boer kwam terug en ik maakte een praatje met hem. Hij ziet de koereigers ook regelmatig in Bleskensgraaf. Een echtpaar uit Nieuw-Lekkerland vertelde dat ze in een van de huizen aan de rand van het dorp wonen. Met uitzicht over de weilanden. Ze kijken regelmatig met de verrekijker naar de vogels in de weilanden. Maar de koereigers hadden ze nog niet eerder gezien. Wel de grote witte reigers.

De koereiger in Nederland: nog geen succesverhaal

De koereiger in Nederland is vooralsnog geen succesverhaal. Maar dat kan snel anders worden. Als het klimaat in ons land wat warmer wordt. Als de koeien inderdaad vaker het weiland in worden gestuurd (wat de politiek zo graag wil). Als er iets minder insecticiden worden gebruikt waardoor het aantal insecten op het boerenland weer toeneemt… Een nadeel zou die toename van het aantal koereigers wel hebben: weer een rover extra in onze weiden die een grutto- of kievitkuiken niet versmaadt. Te laat zag ik vanmorgen hoe een koereiger een muis ving en hem doorslikte. Dat gaat zonder enige moeite hoor. Het zijn niet alleen insecten die koereigers eten.

De koereigers zien bij Nieuw-Lekkerland?

Wil je de koereigers bij Nieuw-Lekkerland ook zien? Ze zijn eenvoudig te vinden. Fiets de Elzenweg bij Nieuw-Lekkerland in en speur de weilanden af. De weilanden met koeien zijn het meest kansrijk. Tja, nu wil het geval dat koereigers vleugels hebben. Ze pendelen dus wat heen en weer in de polder. Ik hoop dat jouw zoektocht niet net zo’n verhaal wordt als dat van mij een paar jaar geleden. Wel gezocht, maar niet gevonden. Nu ja, dat is ook vogels kijken. Geniet ondertussen van de grote zilverreigers en van het uitzicht.

De beste vogelgidsen voor kinderen: