eider

Baltsende eiders




Het liefdesleven van vogels is complex. Zo ongeveer alles wat je kunt bedenken komt voor. Veelwijverij, oftewel: een mannetje met meerdere vrouwtjes? Bruine kiekendieven blijken in goede broedgebieden er regelmatig een harem op na te houden. Ook bij de ijsvogel en bonte vliegenvanger komt veelwijverij voor. Veelmannerij komt overigens ook voor. Bij de galaposbuizerd hebben vrouwtjes een harem van soms wel acht mannetjes. Die allemaal voor haar ene kuiken zorgen. En ook bij steltlopersoorten als de Amerikaanse oeverloper, morinelplevier en franjepoot hebben vrouwtjes nesten bij meerdere mannetjes. Maar daar is het zo dat het vrouwtje weliswaar de eieren legt, maar dat de mannetjes de rest doen, inclusief het groot brengen van de kuiken.

Vandaag las ik in een conservatieve krant weer eens een artikel over de transgenderdiscussie. De Schepper heeft bepaald dat het man en vrouw moet zijn, en aan die orde mag niet worden getornd. Was het maar zo simpel, denk ik dan, maar goed. Dit soort van conservatieve denkers meent dat die zogenaamde goddelijke orde ook de natuurlijke orde is. ‘Verwarring’ van de seksen komt in hun beleving in de natuur niet voor. De natuur kan zich immers niet vergissen? Nu ja, ik lees in het bijzonder leuke boek Vogels en de liefde toch iets anders. De kleine strandloper bijvoorbeeld, doet aan zogenaamd ‘double clutching’. Evenals de Temmincks strandloper en een deel van de populatie drieteenstrandlopers. Wat dat ‘double clutching’ inhoudt? Dubbelleggen. Zowel man als vrouw broedt een legsel uit, onafhankelijk van elkaar. Paren gebeurt met meerdere partners, waardoor een nest meestal meerdere ouders heeft. Maar het wordt door slechts één ouder uitgebroed.

Hoe ik nu aan dit aanloopje kom, weet ik niet precies. Maar het komt vast door het thema liefde. Want de liefde hangt in de lucht. En hoe! Vandaag filmde ik op de Brouwersdam namelijk een vrouwtje van een eider dat belaagd wordt door een groep van liefst vijftien mannen. En die mannen gingen flink te keer. Ze baltsten, imponeerden, joegen elkaar achterna, en het vrouwtje. Het zag er energiek uit en je zou haast meelij krijgen met het vrouwtje. Maar die meelij is misplaatst. Wat je in het filmpje hieronder ziet, is niets anders dan woman power. Het is namelijk het vrouwtje dat bepaalt met welk mannetje zij zal paren. En daartoe laat ze die mannetjes flink ‘zweten’. Opdat duidelijk worde welk mannetje de sterkte, de meest energieke, de meest intelligente, kortom, de meest geschikte is voor haar.

Of het niet wat vroeg in het jaar is om te baltsen, vroeg iemand me na het zien van dit filmpje. Nee, dat is het niet. Tal van andere eenden zijn al lang aan het baltsen geslagen. Van middelste zaagbekken heb ik het gezien, van brilduikers en zwarte zee-eenden. Lang leve de liefde en onthoudt: het draait om het vrouwtje en haar alleen. Zij kiest, en niemand anders. De mannetjes moeten maar afwachten of hun inspanningen worden beloond.

De mooie foto boven dit artikel is overigens gemaakt door mijn goede vriend Sjaak met wie ik vanmorgen het tafereel van de baltsende eiders bekeek. Wil je je de foto van de baltsende eiders in het groot bekijken, klik dan hier.

De beste vogelgidsen van dit moment: