Over vogels kijken in de Auvergne

Rij een eind Frankrijk in en je komt geheid een goed vogelgebied tegen. Je zou onder Parijs linksaf kunnen slaan richting Clermont-Ferrand en halt kunnen houden in de buurt van Moulins. Daar, langs de rivieren de Allier en de Loire, kun je heerlijk vogels kijken. Wij verbleven in de meivakantie in het dorpje Gannay-sur-Loire dat precies op de grens tussen Bourgondië en de Auvergne ligt. Dit is zo het noordelijke deel van de Auvergne, als je het zo wilt noemen: het laagland. Aan de overkant van de rivier de Loire is het Bourgondië en dat is hemelsbreed nog geen kilometer ver weg. Het is het land van grauwe klauwier, bijeneter, hop, slangenarend, cirlgors, grauwe gors, roodborsttapuit, nachtegaal en braamsluiper. Watervogels zie je natuurlijk ook: kwak en koereiger broeden in de omgeving. En als je in mei een van de bossen in de omgeving bezoekt, hoor je vrijwel zeker de wielewaal baltsen. Ik verzeker je, dat is een indrukwekkende ervaring. Wil je weten wat de belangrijkste vogelgebieden in de omgeving van Gannay-sur-Loire zijn, klik dan hier. Wij verbleven op Domaine du Bourg waar het wemelt van de smaragdhagedissen en natuurlijk ook muurhagedisjes. Een opname van een muurhagedisje kun je hieronder zien.

vogels kijken in frankrijk

Nonnetje brengt de zomer door in de Biesbosch

Nonnetjes behoren tot de familie van de zaagbekken en die plegen eigenlijk slechts de winter in ons land door te brengen. Zodra het voorjaar aanbreekt, vliegen ze naar het noorden om zich voort te planten. Al weken achter elkaar zie ik in het Gat van Lijnoorden (in de Brabantse Biesbosch voor of achter het Biesbosch Museum) een nonnetje zwemmen. Dat ze (het is overduidelijk een vrouwtje) alsnog naar het noorden zal vliegen zit er niet in. Dat gaat ook lastig met een kapotte vleugel. Het lijkt alsof ze tegen een lijn of zo is gevlogen. Dat ze er al weken verblijft geeft wel aan dat er aan voedsel geen gebrek is. Gelukkig maar. Hoe wrang het ook is voor het nonnetje, het is voor vogelaars best leuk. Kun je ook in Nederland eens een nonnetje in zomerkleed zien. Wie weet herstelt haar vleugel zich na de rui en kan ze dan weer vliegen. In deze opname is ze flink aan het badderen. Als ze haar vleugels uitslaat zie je de gehavende vleugel.

al mijn recensies van actuele vogelgidsen

Gele kwikstaart rust uit op een heg

Gele kwikstaarten zijn de talrijkste akkervogels in Nederland, lees ik in een recent artikel. Of ik dat met eigen waarnemingen kan onderbouwen weet ik niet. Ik was eerlijk gezegd een beetje in mineur toen ik twee weken geleden uit de Auvergne (Frankrijk) terug keerde. Daar diep in Frankrijk miegelde het van de gele kwikstaarten. Zag ik ze niet op een prikkeldraadje zitten, dan wel op een verkeersbord of tussen de poten van zo’n sappige Franse vleeskoe. Eenmaal terug in Nederland was het maar stilletjes in de polder. Misschien vol je de discussie over ons landschap in dagblad Trouw. Daar gaf een opiniemaker aan dat je ons landschap kunt typeren met de kernwoorden ‘leeg’ en ‘functioneel’. Nu ja, dat beaam ik helemaal en tot mijn grote verdriet: helaas. Ik besef best dat de ruilverkaveling niet valt terug te draaien en dat hoeft volgens mij ook niet.

Simpele heg
Met de ruilverkaveling is de biodiversiteit in onze polders dramatisch afgenomen. En zo moeilijk is het nou ook weer niet om vogels van weleer terug te krijgen. Niet geheel toevallig filmde ik deze gele kwikstaart in de top van een heg. Gewoon een simpele heg, nog lelijk ook want geschoren door zo’n verticale maaimachine achter een tractor. Eén gladde groene muur met een lengte van honderden meters. Of de gemeentelijke maaimachine nu met een grasmaaier of een struikmaaier langs komt rijden, dat is niet zo’n groot verschil. Ik zag er achtereenvolgens een gele kwikstaart, grasmus en een zwartkop in. Een kleine karekiet zit achter de heg in het riet. Dit deel van Schouwen-Duiveland is een van de weinige gebieden waar nog patrijzen voorkomen. Ook dat is geen toeval met die heggen langs de weg. Plant nog wat extra kilometers heg aan en grauwe klauwier, roodborsttapuit, braamsluiper en misschien zelfs de grauwe gors, keren terug in de Hollandse polder.

de beste vogelgidsen voor kinderen

Welkom op Schouwen-Duiveland

Op Schouwen-Duiveland word je welkom geheten door de vogels. Hoe kan het ook anders op een van de belangrijkste vogeleilanden van ons land. Een van de poorten tot dit Zeeuwse eiland is de Brouwersdam en daar is de traditie dat de aalscholvers je hartelijk toewuiven als je aan komt rijden. Kijk deze eens zitten op de paal in de spuisluis. Als dat geen warm welkom is! Dat hij zich in werkelijkheid aan het drogen en invetten is, maakt nu even niets uit. Als een ouderwetse dominee lijkt hij de menigte toeristen met wijde armgebaren toe te spreken. Het is goed toeven daar op Schouwen. Als je een verrekijker of telescoop hebt, zou ik snel eens een bezoekje brengen aan dit eiland.

al mijn recensies van actuele vogelgidsen

 

Grutto poetst uitgebreid zijn veren

Dat een gezond verendek belangrijk is voor grutto’s (en niet alleen voor grutto’s trouwens, dat geldt voor alle vogels) blijkt wel uit deze opname. Ik lag onder mijn camouflagedoek voor het al vaker genoemde waterplasje en daar streek zowaar een grutto neer. Heerlijk dichtbij waardoor ik bang was dat hij mij toch zou zien. Alleen mijn camera al wekt genoeg argwaan om op de wieken te gaan. Deze grutto bleef echter minutenlang zitten. Veertje voor veertje poetst hij zijn verendek. Even de snavelpunt in het water dopen en dan weer een paar veren schoon strijken en invetten.




Voorjaarsvet
Juist dat invetten is van levensbelang. Onderzoek wijst uit de grutto’s in het voorjaar een ander soort vet produceren dan in de rest van het jaar. Vet dat vreemd genoeg minder smeerbaar is dan anders. Ze moeten dus meer en langer moeite doen om hun veren te poetsen. ‘Mijn’ grutto stond maar liefst een kwartier voor mijn neus te poetsen. Wetenschappers vermoeden dat het voorjaarsvet een aantal voordelen heeft. Het zou een soort van ‘make-up’ zijn om er mooier uit te zien. Een mooi mannetje zou wel eens de sterkste kunnen zijn, belangrijk voor vrouwtjes. Daarnaast zou het de geur van de vogels camoufleren. En dat is belangrijk als bijvoorbeeld een vos het nest passeert. Dan kun je maar beter niet te sterk ruiken. Wetenschappers vermoeden ook dat het voorjaarsvet beter beschermd tegen schadelijke bacteriën, schimmels en slijtage. Hou dat in gedachten als je deze opname bekijkt. Deze grutto staat zich onopvallend en stilletjes te poetsen en houdt zich daarmee in leven.

de beste vogelgidsen van dit moment

Ga, mijn kleintje, ga en wordt groot!

‘Ga, mijn kleintje, ga en wordt groot!’, lijkt deze grutto te roepen. Want wat je in het eerste shot niet ziet (maar wel kunt horen als je goed luistert) is dat er een kuiken door het hoge gras scharrelt. Af en toe komt het kleintje te voorschijn en duikt hij op bij de sloot. Het piept en dat betekent: ‘ik ben er nog’.  Ik was er ook nog, in mijn gitzwarte Peugot die het fietspad flink blokkeerde. En dus begrijp je wel dat die roepende oudervogel geen wens voor zijn jong de wereld in slingert. Het is alarmeren vanuit het diepst van zijn hart. Gelukkig scheidde een brede sloot mij van het kuiken (en ben ik een braaf ventje dat mijn auto niet uit kwam). Het kuiken scharrelde gewoon door het gras en pikte nu en dan een mugje van een grasstengel. Het was er trouwens slechts één! Eén kuiken, dat is niet best. Grutto’s leggen over het algemeen meer eieren per legsel. Als je dan ook nog eens weet dat een belendend perceel vandaag of gisteren is gemaaid, dan heb je misschien wel een vaag vermoeden wat ik nu denk. Een paar kuikens hebben het maaien helaas niet overleefd. Eén kuiken, en dat terwijl ik eind vorig jaar een rapport las waarin wordt gesteld dat er minimaal tienduizend kuikens per jaar groot moeten worden wil de grutto stand houden in ons land. Als die ouder-vogel het dan niet roept, dan doe ik het wel, zachtjes maar niet minder gemeend: ‘Ga, mijn kleintje, ga en wordt groot!’

al mijn recensies van actuele vogelgidsen

Liefdesspel van een paartje futen

Het liefdesspel van futen is bijzonder. Hoewel futen algemene broedvogels zijn in de Alblasserwaard, had ik die taferelen opmerkelijk genoeg nog nooit goed gezien. Op maandagavond, tweede Pinksterdag, had ik een buitenkansje. Ik wandelde langs de Alblas en daar gleed een paartje futen over het water. Gelukkig heb je daar van die heerlijke vissteigers en daar ben ik maar eens op gaan liggen. Mijn statief te water, camera net boven het water. En zo filmde ik de futen bij een kluit drijvend veen, vermoedelijk het beoogde nest. Ze sjouwden er althans allerlei plantenstengels naar toe. Ten slotte boog vrouwlief zich voorover naast het nest. Manlief kwam naderbij, gaf haar met zijn snavel een subtiel tikje op haar rug en klom kortstondig op haar rug. Na de paring nog een ogenblik kopschudden en daarna weer te doen wat futen normaal gesproken plegen te doen. Mijn statief was ondertussen helemaal volgelopen met water en hoewel ik leeg heb laten lopen, betwijfel ik of het al droog is.

al mijn recensies van actuele vogelgidsen

Recensie: De Italiaanse chauffeuse, Hans Dorrestijn

de italiaanse chauffeuseMet Nico de Haan is Hans Dorrestijn wel de bekendste vogelaar van Nederland. Geen wonder dat ze samen die veelbekeken televisieserie Baardmannetjes maakten. Hans Dorrestijn geniet in vogelaarsland grote bekendheid door zijn vogelboeken. Die boeken bevatten stuk voor stuk vermakelijke verhalen die zijn gebundeld in De Italiaanse chauffeuse. Ik ontving het als verjaarsdagcadeau van mijn collega’s, een beter geschenk was ondenkbaar.

Koop dit boek

 

 

Lees verder

Lepelaar van heel dichtbij

En daar lag ik weer pal voor de plas waar ik vorige week de zomertalingen filmde. Wie geduld heeft wordt beloond, en zo scheerde na een half uurtje een lepelaar laag over. Hij vloog verder en ik was bang dat hij zich door mijn camera had laten afschrikken. Dat viel gelukkig mee, want even later landde hij dan toch om vlak voor me, maar razendsnel, voorbij te dansen. Zo’n lepelaar is in rap tempo voorbij hoor, hij legt de honderd meter haast even snel af als Usain Bolt. En dat gaat aan een plasje zelden goed: al heel snel verdwijnt hij achter gras en riet. Maar laat ons daarover niet treuren. Met video kun je de werkelijkheid naar je eigen hand zetten en dus heb ik het tempo met een kwart vertraagd. Zie je hem net iets beter dan in werkelijkheid. Wat een schitterende vogel toch! Het geluid is ook schitterend, maar niet origineel. Onder mijn camouflagedoek schuurt en kraakt de camera en dat hoor je. Ik heb het daarom vervangen. De opgewekte geluiden van zwarte stern, rietzanger en meerkoet klinken een stuk mooier, vind je niet?

de beste vogelgidsen van dit moment